Łuszczyca (porost łuskowy) jest chorobą niezakaźną, która objawia się zapaleniem skóry, zwykle przewlekłym i nawracającym. Jest to patologia rumieniowo-łuszcząca: na skórze, na której tworzą się srebrzyste łuski, pojawiają się czerwonawe, okrągłe, rumieniowe plamy w wyniku nienormalnie szybkiego wzrostu komórek skóry, co u pacjentów z łuszczycą 5-10 razy więcej (w praktyce skóra wysycha i „łuszczy się” szybciej niż zwykle). Przyczyna szybkiego wzrostu komórek nie jest znana, ale uważa się, że jest ona związana z zaburzeniem układu odpornościowego. Łuszczyca często występuje rodzinnie; Niektóre geny są powiązane z chorobą.
Zmiany pojawiają się głównie na łokciach, kolanach, skórze głowy, okolicy lędźwiowo-krzyżowej, ramionach i nogach. Często nie są one uciążliwe, ale mogą powodować ból lub swędzenie. Przebieg choroby jest nieprzewidywalny i może przebiegać poprzez zaostrzenia, poprawę, a czasami nawet trwałe remisje. W praktyce w wielu przypadkach płytki „przychodzą i odchodzą”: w niektórych okresach mają tendencję do powiększania się, czasem zamiast tego bledną lub znikają całkowicie, a następnie powracają po tygodniach lub miesiącach.
Łuszczyca jest częstą chorobą występującą m.in około 1–5% ludzi na całym świecie. Osoby o jasnej karnacji są bardziej narażone na tę chorobę, podczas gdy osoby o ciemnym kolorze skóry są mniej narażone na rozwój choroby. Choroba występuje najczęściej u osób w wiekuod 16 do 22 lat i od 57 do 60 lat. Jednak ludzie w każdym wieku i każdej rasy są podatni na łuszczycę.
Objawy łuszczycy
Łuszczyca plackowata (zdjęcie po prawej), najczęstszy rodzaj łuszczycy, zwykle zaczyna się od pojawienia się jednej lub więcej małych czerwonych, srebrzystych, błyszczących plam (blaszek) na skórze głowy, łokciach, kolanach, plecach lub pośladkach. Zmiany mogą dotyczyć również brwi, pach, pępka, skóry wokół odbytu i rowka kulszowego. Wiele osób chorych na łuszczycę może mieć zdeformowane, pogrubione i zniszczone paznokcie.
Pierwsze blaszki mogą zniknąć po kilku miesiącach lub utrzymywać się; Czasami blisko siebie płytki łączą się w duże dotknięte obszary. Niektórzy ludzie mają nie więcej niż jedną lub dwie małe płytki, podczas gdy inni mają płytki, które tworzą duże dotknięte obszary na ciele. Pogrubione blaszki lub blaszki na dłoniach, podeszwach stóp lub fałdach skóry na narządach płciowych mogą powodować swędzenie lub ból, ale w wielu przypadkach ludzie nie odczuwają objawów. Chociaż blaszki nie powodują dużego dyskomfortu fizycznego, są bardzo zauważalne i często sprawiają, że dana osoba czuje się skrępowana. Stres psychiczny wywołany łuszczycą może być bardzo poważny.
Łuszczyca utrzymuje się przez całe życie, ale może pojawiać się i znikać. Objawy łuszczycy często ustępują latem, gdy skóra jest wystawiona na jasne światło słoneczne. U niektórych osób pomiędzy epizodami aktywnej choroby mogą upłynąć lata.
U około 5–30% osób chorych na łuszczycę rozwija się zapalenie stawów (łuszczycowe zapalenie stawów). Łuszczycowe zapalenie stawów powoduje ból i obrzęk stawów.
Zaostrzenia
Łuszczyca może się pogorszyć bez wyraźnej przyczyny lub w wyniku różnych okoliczności. Zaostrzenia są często wynikiem czynników drażniących skórę, takich jak drobne urazy i poważne oparzenia słoneczne. Czasami zaostrzenia występują po infekcjach, takich jak przeziębienie i paciorkowcowe zapalenie gardła.
Zaostrzenia częściej występują w okresie zimowym, po spożyciu alkoholu oraz w wyniku stresujących sytuacji. Wiele leków, takich jak leki przeciwmalaryczne, lit, inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (ACE), interferon alfa i beta-blokery, może również powodować pogorszenie łuszczycy.
Zaostrzenia występują częściej u osób otyłych, osób zakażonych ludzkim wirusem niedoboru odporności (HIV) lub palących tytoń.
Rzadkie rodzaje łuszczycy
Niektóre mniej powszechne typy łuszczycy mogą mieć poważniejsze konsekwencje.
Erytrodermia łuszczycowa (zdjęcie poniżej) powoduje zaczerwienienie i łuszczenie się całej skóry na ciele. Ta postać łuszczycy jest poważna, ponieważ podobnie jak oparzenie uniemożliwia skórze funkcjonowanie jako bariery ochronnej przed urazami i infekcjami.
Łuszczyca krostkowa to kolejna rzadka postać tej choroby. W tej postaci na całym ciele tworzą się duże i małe pęcherze wypełnione ropą (krosty).
Łuszczyca dłoniowo-podeszwowa to rodzaj krostkowej postaci choroby, w której krosty występują głównie na dłoniach i stopach. Czasami nazywa się ją łuszczycą dłoni i podeszew.
Przyczyny łuszczycy
Wiek nie ma znaczenia, ale choroba pojawia się zwykle pomiędzy 16-22 a 57-60 rokiem życia. Nasilenie i aktywność łuszczycy, podobnie jak w przypadku każdej innej choroby, jest bardzo zróżnicowana. Wiele osób ma plamy na skórze głowy lub w innym miejscu i nie przejmuje się nimi i prowadzi normalne życie. U innych choroba zajmuje dużą część skóry, co powoduje znaczny dyskomfort w życiu.
Co powoduje chorobę?
Proces rozpoczyna się w ludzkim układzie odpornościowym i obejmuje rodzaj białych krwinek zwanych komórkami T. Kiedy dana osoba cierpi na łuszczycę, limfocyty T zostają omyłkowo włączone do gry i stają się nadaktywne, co prowadzi do niezdrowego i szybkiego wzrostu komórek skóry.
Naukowcy wciąż próbują dowiedzieć się, co dzieje się w organizmie pacjenta z łuszczycą.
Choroba jest wieloczynnikowa. Zaliczana do chorób zapalnych o podłożu immunologicznym.
Badania prowadzone w tym obszarze wykazały, że główną przyczyną choroby jest układ odpornościowy człowieka i uwarunkowania genetyczne. Naukowcy wiedzą również, że nie każdy, kto odziedziczy geny choroby, zachoruje na łuszczycę. Wydaje się, że człowiek musi odziedziczyć „właściwą” kombinację genów. Osoba musi następnie doświadczyć zdarzenia (wyzwalacza), które powoduje chorobę.
Wiele osób twierdzi, że choroba pojawia się po doświadczeniu jednego z następujących czynników:
- poważny szok emocjonalny (stresujące wydarzenie);
- paciorkowcowe zapalenie migdałków i inne infekcje;
- nadużywanie alkoholu;
- przyjmował niektóre leki, takie jak lit, beta-blokery, leki przeciwmalaryczne, niesteroidowe leki przeciwzapalne;
- spędził dużo czasu w zimnej i suchej pogodzie;
- skaleczenia, zadrapania lub poważne oparzenia.
Większość ekspertów nie jest pewna, co powoduje tę chorobę, ale podejrzewa, że mają na nią wpływ określone czynniki. Według założeń czynnikami ryzyka choroby mogą być:
- autoimmunizacja (tj., że jest to choroba autoimmunologiczna);
- złe odżywianie;
- zespół nieszczelnego jelita;
- wzrost liczby limfocytów T we krwi, skórze właściwej i naskórku;
- trudności w trawieniu białka;
- stres emocjonalny;
- zmiany hormonalne;
- predyspozycje genetyczne;
- niedobór witaminy D;
- choroby wątroby.
Diagnostyka
Lekarze diagnozują łuszczycę na podstawie wyglądu łusek i blaszek oraz ich umiejscowienia na ciele.
Czasami lekarze pobierają próbki tkanki skóry i badają je pod mikroskopem, aby wykluczyć inne choroby (takie jak rak skóry).
Leczenie łuszczycy
Dostępnych jest wiele leków stosowanych w leczeniu łuszczycy. Najczęściej stosuje się kombinację leków, w zależności od ciężkości i zakresu objawów danej osoby.
Preparaty lokalne
Najczęściej stosowane leki mają charakter miejscowy (stosowany na skórę). Prawie wszystkie osoby chore na łuszczycę odnoszą korzyści środki nawilżające dla skóry (emolienty).
Inne leki miejscowe obejmują kortykosteroidy, często przyjmowany z lekiem będącym formą witaminy D lub z smoła.
Leki immunosupresyjne stosuje się w leczeniu łuszczycy występującej w wrażliwych obszarach skóry (takich jak twarz, pachwiny lub fałdy skórne).
Mocno zgrubiałe płytki można rozrzedzić maściami zawierającymi kwas salicylowy, które zwiększają skuteczność innych leków.
Wiele z tych leków działa drażniąco na skórę i lekarze muszą ustalić, które z nich są najlepsze dla poszczególnych pacjentów.
Fototerapia
Fototerapia (ekspozycja na światło ultrafioletowe) może również pomóc w leczeniu łuszczycy przez kilka miesięcy. Fototerapia polega na wykorzystaniu światła ultrafioletowego w leczeniu chorób skóry.
Fototerapię często stosuje się w połączeniu z różnymi lekami stosowanymi miejscowo, szczególnie w przypadku zmian na dużych obszarach skóry. Tradycyjnie fototerapię stosowano w skojarzeniu z psoralenami (lekami uwrażliwiającymi skórę na promieniowanie ultrafioletowe). Terapia ta nazywa się PUFA.
Obecnie wielu lekarzy stosuje leczenie wąskopasmowym ultrafioletem B (NBUVB), które jest równie skuteczne jak PUVA. Jednak kuracja UPUFV przeprowadzana jest bez użycia psoralenów i dlatego nie powoduje takich samych skutków ubocznych, jak np. nie powoduje nadmiernej nadwrażliwości na światło słoneczne.
Lekarze mogą również celować w pojedyncze płytki na skórze bezpośrednio za pomocą lasera skupiającego światło ultrafioletowe (leczenie laserem ekscymerowym).
Leki immunosupresyjne
Leki immunosupresyjne to leki stosowane celowo w celu osłabienia (stłumienia) układu odpornościowego, aby zapobiec pogorszeniu się łuszczycy. Leki te można przyjmować doustnie lub podawać we wstrzyknięciu. Leki immunosupresyjne mogą zmniejszać zdolność organizmu do zwalczania infekcji.
Inne leki
W leczeniu ciężkich postaci łuszczycy i łuszczycowego zapalenia stawów można stosować inne leki.
- Syntetyczny aromatyczny analog kwasu retinowego jest szczególnie skuteczny w leczeniu łuszczycy krostkowej, ale często zwiększa poziom tłuszczów (lipidów) we krwi i może powodować problemy z wątrobą i kościami, a także odwracalną utratę włosów. Lek ten przyjmuje się doustnie. Może powodować ciężkie wady wrodzone i nie powinien być przyjmowany przez kobiety, które mogą zajść w ciążę. Kobiety powinny odczekać co najmniej 2 lata od przyjęcia ostatniej dawki, zanim spróbują zajść w ciążę.
- Leki biologicznesą produkowane z żywych organizmów i hamują niektóre substancje chemiczne biorące udział w funkcjonowaniu układu odpornościowego. Leki te podaje się w formie zastrzyków. Są to na ogół najskuteczniejsze leki na ciężką łuszczycę, ale nie badano ich długoterminowego bezpieczeństwa.
Dieta i naturalne emolienty dla skóry
Dla wielu osób naturalne emolienty w połączeniu z leczniczą dietą na łuszczycę są jednym z najlepszych sposobów naturalnego leczenia tej choroby.
Przez dziesięciolecia badano związek między strukturą jelit a procesem chorobowym. Niektórzy eksperci uważają, że łuszczyca jest w rzeczywistości spowodowana przepuszczalnością jelit, szczególnie w obszarze pomiędzy dwunastnicą a jelitem czczym. W związku z tym organizm stara się wyeliminować toksyny przez skórę.
Oto kilka naturalnych środków, które pomogą zmiękczyć skórę i złagodzić swędzenie:
- W przypadku łagodnych postaci choroby można użyć olejek z drzewa herbacianego i oliwa z oliwek. Te środki pomogą złagodzić swędzenie i zmiękczyć twarde płytki nazębne. Kilka kropli (3-5) olejku z drzewa herbacianego należy rozcieńczyć z niewielką ilością oliwy z oliwek (pół łyżki) i wcierać w suche partie skóry oraz bezpośrednio w miejsca objęte łuszczycą 2-3 razy dziennie.
- Aloes - Naturalny żel Aloe Vera jest bogaty w związki przeciwzapalne i lecznicze. Daje przyjemne uczucie chłodzenia swędzącej skórze. Jeśli cierpisz na łuszczycę we wczesnym stadium, aloes może być bardzo skuteczny w łagodzeniu zaczerwienień i podrażnień. Żel Aloe Vera można znaleźć w większości aptek i należy go wcierać w dotknięty obszar.
- Stosowanie kąpieli - aby złagodzić swędzenie i podrażnienia, należy wziąć kąpiel z ciepłą wodą, wymieszać 3-5 łyżek oliwy z oliwek z 2 szklankami mleka. Dodaj powstałą mieszaninę do wody. Kąpiele owsiane Pomogą także złagodzić swędzenie. Weź zmielone płatki owsiane (bez smaku) i posyp je wodą do kąpieli.Kąpiel w soli Epsom (siarczan magnezu) pomoże zmniejszyć swędzenie i usunąć łuski. Należy wziąć 1-3 szklanki soli bogatych w magnez, łyżeczkę olejku lawendowego i dodać to wszystko do wanny z ciepłą wodą. Weź kąpiel przez 30-40 minut.
Dieta Johna Pegano
Doktor John Pegano oparł swoją metodę dietetyczną na ponad 20-letnim doświadczeniu, aby opracować naturalną metodę leczenia łuszczycy. Pacjenci stosujący się do ściśle systematycznych zaleceń diety Pegano odczuli wszystkie jej korzyści (zmniejszenie objawów choroby, zaobserwowano długotrwałą remisję).
| Zasady diety | Pokarmy, których należy unikać |
Pacjentom z łuszczycą zaleca się także spożywanie dużych ilości produktów zbożowych, takich jak jęczmień, płatki owsiane, gryka, owies, otręby, kukurydza, pszenica, mąka kukurydziana, ryż dziki lub brązowy oraz całe nasiona lnu. |
|
Powyższe są jedynie ogólnie przyjętymi zaleceniami mającymi na celu zapewnienie remisji choroby. W walce z chorobą pacjent musi podjąć wszelkie niezbędne środki, aby choroba nie rozwinęła się w poważniejszą postać. Jeśli zdecydujesz się na dietę, skonsultuj się ze swoim lekarzem, aby wydać zalecenia w oparciu o Twoją konkretną sytuację.
PamiętajPacjenci z łuszczycą mają różne objawy i każdy z nich inaczej reaguje na leki, terapię i dietę.
Prognoza
Prognoza jest nieprzewidywalna. Jest to choroba przewlekła, która rozwija się w ogniska o różnym nasileniu. Zdecydowana większość pacjentów cierpi na łuszczycę od kilkudziesięciu lat. Na szczęście jest to często łagodna postać choroby, z niewielkimi uszkodzeniami skóry i niewielkim wpływem na jakość życia.
I odwrotnie, mniejszy odsetek pacjentów cierpi na ciężką łuszczycę, która znacząco wpływa na jakość życia. W tej grupie pacjentów zwykle rozwijają się inne choroby, które wpływają na rokowanie: nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, nadwaga, choroby układu krążenia, depresja itp. Jednak dla tej grupy pacjentów w ostatnich latach pojawiły się różne metody leczenia, które radykalnie zmieniły przebieg choroby.